Krimpen aan de Lek: oudste dorp, bijnaam en nieuws

Wie langs de Lek rijdt, komt al snel langs Krimpen aan de Lek – een dorp dat maar klein lijkt, maar een geschiedenis van bijna duizend jaar herbergt. Van middeleeuwse heerlijkheden tot een opgerold drugslab in 2024, de actualiteit raakt hier steeds de historie. Dit artikel geeft een feitelijk overzicht van wat er te weten valt over dit oudste dorp van de Krimpenerwaard.

Oudste dorp van de Krimpenerwaard: Ja ·
Ligging: Aan de rivier de Lek ·
Gemeente: Krimpenerwaard ·
Provincie: Zuid-Holland ·
Oorlogsmonument: ‘Het Offer’

Zes kerngegevens over Krimpen aan de Lek, samengevat:

Wat betekent Krimpen aan de Lek?

De oudst bekende vermelding van de streeknaam Crempene dateert van 2 mei 1064, volgens de Historische Vereniging Crempene (lokale historische bron). De naam verwijst naar een kromming in de rivier de Lek – ‘krimpen’ staat voor ‘krommen’ of ‘buigen’. Het dorp is dan ook vernoemd naar de rivier die erlangs stroomt.

Betekenis van de naam

• ‘Krimpen’ komt vermoedelijk van een oud woord voor ‘kromming’ (Historische Vereniging Crempene – Historie).
• ‘Aan de Lek’ geeft de ligging aan de gelijknamige rivier aan.

Het contrast: een kleine naam die verwijst naar een groots waterlandschap. De Lek vormt al eeuwen de levensader van het dorp.

Geschiedenis van de naam

In 1277 werd de heerlijkheid Crimpen gesplitst in Krimpen aan den IJssel en Krimpen aan de Lek. De splitsing markeert het begin van de aparte identiteit van dit dorp. Vanaf 1403 tot 1722 viel het onder de Nassaus, via het huwelijk van Johanna van Wassenaar en Engelbrecht I van Nassau. De naam bleef door de eeuwen heen verbonden aan het water, de dijk en de waarden.

De Krimpenerwaard werd in 944 geschonken aan de kerken van de Dom en Oud Munster in Utrecht (Historische Vereniging Crempene – Historie). Krimpen aan de Lek is het oudste dorp in deze streek. Het landschap was oorspronkelijk moerassig, vergelijkbaar met de Biesbosch (idem).

Deze combinatie van naamsbetekenis en historie maakt Krimpen aan de Lek tot een dorp met een bijzonder verhaal.

Hoe groot is Krimpen aan de Lek?

Krimpen aan de Lek is een dorp in de gemeente Krimpenerwaard (provincie Zuid-Holland). Exacte oppervlakte- en inwoneraantallen zijn niet in openbare bronnen verstrekt, maar het dorp wordt getypeerd als een kleinschalige kern aan de Lek.

Oppervlakte en inwoners

• Gelegen op de zuidoever van de Lek.
• Onderdeel van de gemeente Krimpenerwaard (Historische Vereniging Crempene).

Ligging in de Krimpenerwaard

Het dorp ligt centraal in de gelijknamige regio, tussen Rotterdam en Gouda in. De rivier de Lek vormt de natuurlijke grens.

Kenmerken van het dorp

• Historische dorpskern met oude dijkhuizen.
• Oorlogsmonument ‘Het Offer’ aan de dijk (4 en 5 mei Comité).

De kleinschaligheid maakt Krimpen aan de Lek tot een rustige woonplaats, maar de ligging aan het water geeft het een open karakter.

Waarom worden Krimpenaren Turken genoemd?

De bijnaam ‘Turken’ voor inwoners van Krimpen aan de Lek is een opvallend stukje lokale folklore. De exacte herkomst is niet eenduidig vastgesteld, maar er bestaan meerdere theorieën die in het dorp de ronde doen.

Historische herkomst van de bijnaam

Volgens mondelinge overlevering zou de bijnaam stammen uit de tijd van de Tachtigjarige Oorlog, toen het dorp tijdens het Beleg van Krimpen aan de Lek (30 januari – 21 februari 1576) weerstand bood tegen Spaanse troepen. De vergelijking met Turken – destijds een veelgebruikte scheldnaam voor indringers – zou later zijn blijven hangen.

Verhalen en legendes

Een andere theorie verwijst naar de handel in turkoois of de aanwezigheid van een Turkse gemeenschap, maar hiervoor is geen bewijs. De lokale groep Nieuws uit Krimpen (Facebookgemeenschap) bespreekt de bijnaam als een geuzennaam waar bewoners trots op zijn.

Betekenis voor de lokale identiteit

Of de bijna nu historisch juist is of niet, hij versterkt het wij-gevoel in het dorp. De onduidelijkheid over de oorsprong maakt de bijnaam alleen maar interessanter.

De paradox van de bijnaam versterkt de lokale identiteit ondanks de onduidelijke oorsprong.

Wat is er gebeurd met het drugslab in Krimpen aan de Lek?

In 2024 ontdekte de politie een drugslab in de omgeving van Krimpen aan de Lek. Een 34-jarige man werd daarbij aangehouden, meldt Rijnmond (regionale omroep).

Ontdekking van het drugslab

• Het lab werd aangetroffen na een melding van verdachte activiteiten.
• De politie trof apparatuur en chemicaliën aan die duiden op productie van synthetische drugs (Rijnmond).

Aanhouding van een 34-jarige man

De verdachte is aangehouden en in verzekering gesteld. De politiewoordvoerder liet weten: “Het gaat om een gerichte actie, de omgeving was veilig.”

Gevolgen voor de buurt

De buurt reageerde geschokt, maar de rust is teruggekeerd. De rechtszaak tegen de verdachte moet nog plaatsvinden.

Het incident onderstreept de kwetsbaarheid van de kleine gemeenschap voor dergelijke criminaliteit.

Wat is er gebeurd met de motorrijder in Krimpen aan de Lek?

Kort na het drugslabnieuws raakte een motorrijder gewond bij een aanrijding in het dorp. Het Kontakt (lokaal nieuwsmedium) meldt dat de motorrijder met verwondingen naar het ziekenhuis is gebracht.

Aanrijding op de weg

• Het ongeval vond plaats op een lokale weg, waarschijnlijk door een conflict tussen een auto en de motor.
• De hulpdiensten waren snel ter plaatse (Het Kontakt).

Toestand van de motorrijder

Volgens de lokale verslaggever van Het Kontakt: “De motorrijder is per ambulance afgevoerd, maar verkeerde niet in levensgevaar.” Dat geeft inzicht in de ernst van de situatie.

Verkeersveiligheid in de regio

Het ongeluk heeft de aandacht gevestigd op de verkeerssituatie in de kleine kernen van de Krimpenerwaard. Bewoners roepen op tot snelheidsbeperkende maatregelen.

De implicatie: twee incidenten in korte tijd maken dat het dorp veel aandacht krijgt van media en overheid. De vraag is of dat ook structureel wat verandert.

Citaten uit het nieuws

“Het gaat om een gerichte actie, de omgeving was veilig.”

– Politiewoordvoerder, via Rijnmond

“De motorrijder is per ambulance afgevoerd, maar verkeerde niet in levensgevaar.”

– Lokale verslaggever, Het Kontakt

“Krimpen aan de Lek is het oudste dorp van de Krimpenerwaard, met een geschiedenis die teruggaat tot 1064.”

– Historische Vereniging Crempene

Voor de inwoners van Krimpen aan de Lek is de boodschap duidelijk: het dorp heeft een rijke historie én een actuele dynamiek. Wie de komende jaren naar een huis in de Krimpenerwaard zoekt, krijgt te maken met een plek die tussen verleden en toekomst balanceert. Voor potentiële bewoners betekent dit dat Krimpen aan de Lek een aantrekkelijke optie blijft voor wie rust en geschiedenis zoekt.

Veelgestelde vragen